stimuleringsfonds creatieve industrie
dummy
Professionalisering en praktijkverdieping – 34 projecten geselecteerd
sibasahabi.jpg

Professionalisering en praktijkverdieping – 34 projecten geselecteerd

12 januari 2022

Via deze extra open oproep wil het Stimuleringsfonds een impuls geven aan de praktijkverdieping en professionalisering van ontwerpers en ontwerpstudio's binnen de vakgebieden vormgeving, architectuur en digitale cultuur nu veel praktijken hard worden geraakt door de covid-19-crisis. Een reflectie op de selectie.
algemene indruk
De indienende ontwerpers en bureaus laten een zeer divers beeld zien; van relatieve starter, tot mid-career en gevestigd. Net als de voorgaande open oproep gericht op professionalisering van de ontwerppraktijk is deze meest recente oproep uitgeschreven in covid-tijd. Dit leidt ertoe dat niet alleen startende ontwerpers zich voor nieuwe uitdagingen gesteld zien, maar ook gevestigde bureaus opeens een heel ander speelveld voor zich zien. Door langdurige reflectie lijken gevestigde bureaus vooral de noodzaak te zien om hun praktijk toekomstbestendig te maken door het leren van nieuwe skills en hiermee een divergerende beweging te maken. Startende ontwerpers spreken daarentegen de wens uit om een meer convergerende beweging te maken door hun visie en praktijk meer af te bakenen en concretiseren. Deze interessante mix is terug te zien in de uiteindelijke selectie.

selectie
De volgende 34 aanvragen zijn geselecteerd:

Siba Sahabi
Hozan Zangana studio
Tek architecten
Karoline Świeżyński
Cecilia Hendrikx
Hakijk
Irma de Vries
Jana Vukšić
Site Practice
Future life forms
Studio Kars + Boom
Rengin Tumer
Bastiaan de Nennie
Studio Roex
Jacques & André
Antoine Peters
Studio Hartzema
Humankind
Cistain
Stichting M31 Foundation
VANTOT vof
Timon van der Hijden
Buro Now
Zeppa
SNDRV
(A)WAKE
Studio D11 Architecten
Fabio de Frel
haendehoch!
Atelier Mats
Stichting Tante Netty
MORE Architecture
de Nood Illustrations
Studio Paulien Bremmer
fabiodefrel.jpg
Fabio de Frel

beoordeling
De aanvragen zijn beoordeeld door Leonieke Verhoog (Public Spaces), Simon de Ruijter (RVO) en Sue-an van der Zijpp (Museum Boijmans van Beuningen). Ze zijn getoetst op de volgende criteria:

De artistieke kwaliteit van het portfolio;
De scherpte van de reflectie op de ontwikkeling van de eigen praktijk tot nu toe en hoe deze stap van meerwaarde kan zijn voor een meer toekomstbestendige praktijk;
De kwaliteit van het plan van aanpak in relatie tot het beoogde resultaat en de omgang met de covid-19-realiteit;
De kwaliteit van de bijdrage van de betrokken partners/adviseurs.

cijfers
Uit de 44 ingezonden voorstellen zijn 34 voorstellen geselecteerd, waardoor het toekenningspercentage op 77% uitkomt. De geselecteerde projecten zijn als volgt over de disciplines verdeeld: vormgeving 18, digitale cultuur 5, architectuur 7 en interdisciplinair 4. Deze Open Oproep Professionalisering en praktijkverdieping kon worden uitgezet door de extra middelen die door de minister beschikbaar zijn gesteld. Het beschikbare budget was € 250.000. De maximumbijdrage per project bedroeg € 7.500.

meer nieuws

ecokathedraaloeuvrelouisleroy.jpg

Architectuur – 17 projecten geselecteerd

13 januari 2022

In de vierde ronde Architectuur van 2021 zijn 17 voorstellen geselecteerd. Alle positief beoordeelde aanvragen werden gehonoreerd. Stafmedewerker Ibrahim Alaoui Chrifi reflecteert op de ronde.
algemene indruk
Binnen een groot deel van de ingediende voorstellen staan maatschappelijke thema's centraal en in steeds meer aanvragen wordt er gekeken naar een brede benadering van de inrichting van ons publieke domein. Zo zijn aanvragen gericht op het benutten van de openbare ruimte voor spel en beweging voor kinderen. Ook is er aandacht voor de behoeften van mensen met een beperking en de positie van verschillende typen migranten. Verder valt het op dat in enkele voorstellen via cross-overs met andere disciplines wordt gereflecteerd op actuele thema's in de architectuur en daarbuiten. Ten slotte is er ook in deze ronde de nodige aandacht voor energietransitie en circulariteit binnen de architectuur. Hierin is de ontwikkeling en toepassing van biobased bouwmaterialen goed vertegenwoordigd. De laatste paar rondes zien we vaker projecten terug die op dit onderwerp zijn gericht en wordt er op uiteenlopende manieren gezocht naar nieuwe methoden of toepassingen.

De volgende projecten geven een goed beeld van de breedte van de ondersteunde projecten:

De antichambre – Seksuele tussenruimte in de inclusieve stad – Tom Loois
Curator en conceptontwikkelaar Tom Loois en architect en stedenbouwkundige
Paul van den Bergh doen in het project De antichambre – Seksuele tussenruimte in de inclusieve stad onderzoek naar nieuwe binnenstedelijke seksplekken. Ze stellen vast dat raamprostitutie, seksshops en parenclubs als gevolg van repressief gemeentelijk beleid uit het straatbeeld verdwijnen. Tegelijkertijd is er steeds meer aandacht voor lichamelijk en dus ook seksueel welzijn. Binnen dit project worden in de regio Eindhoven typologieën van seksplekken in kaart gebracht. Ook worden gesprekken gevoerd met de uitbaters en gebruikers ervan en met experts op het gebied van seksualiteit en stedelijke ontwikkeling. De aanvragers zien de 'antichambre', een voor- of tussenruimte die toegang biedt tot seksplekken, als een mogelijke oplossing voor een inclusieve en pluriforme seksbeleving in de stad. Loois en Van den Bergh zullen de resultaten van hun startonderzoek bijeenbrengen in een online publicatie die zal fungeren als startpunt voor verder ontwerpend onderzoek.
deantichambreseksueletussenruimteindeinc.jpg
De antichambre – Seksuele tussenruimte in de inclusieve stad – Tom Loois

SHELL_ter – Studio Sway
Studio Sway van ontwerper Shaakira Assat wil in SHELL_ter onderzoek doen naar de mogelijkheden van eierschalen als bouwmateriaal. Tijdens de eerste covid-lockdown creëerde Assat in haar keuken een massief blok van ei-afval. In deze startfase gaat ze de materiële en culturele dimensies van dit materiaal verder onderzoeken. Daarbij probeert ze de productie van eierschaal te reproduceren in een laboratorium en stelt ze vragen over wat wij verstaan onder beschutting (shelter), in hoeverre onze huizen deel kunnen zijn van het natuurlijke ecosysteem en al dan niet moeten worden gebouwd om de tand des tijd te doorstaan. Assat krijgt daarbij ondersteuning van Bas Rodenburg, professor in dierenwelzijn aan de Universiteit Utrecht, van de duurzame kippenboederij Kipster en BlueCity Lab in Rotterdam.

Opening cities, Migrants in urban space – Amsterdam and Athens – Uitgeverij THOTH
Uitgeverij THOTH gaat de publicatie Opening cities, Migrants in urban space – Amsterdam and Athens van stedenbouwkundig ontwerper en onderzoeker Lena Knappers ontwikkelen en uitgeven. Knappers stelt dat steden de huisvesting van migranten te zeer beschouwen als tijdelijk problematiek, waardoor nieuwkomers worden uitgesloten van deelname in de maatschappij. De publicatie zal focussen op de absorptiecapaciteit van Europese steden om nieuwkomers te huisvesten: hoe kan de stad zich voorbereiden op demografische fluctuaties en hoe blijft ze toegankelijk voor verschillende groepen mensen? Knappers deed onderzoek in Amsterdam en Athene. In de publicatie zal ze op basis van deze studies gidsprincipes voor eenn alternatieve benadering van migratie presenteren om stedenbouwers en beleidsmakers te inspireren. Voor de totstandkoming van deze publicatie wordt onder andere samengewerkt met Eva Papatzani (National Technical University of Athens), non profit-organisaties KHORA en the Sunday School for Migrants en architectuurhistoricus Annuska Pronkhorst. Oud-rijksbouwmeester Floris Alkemade schrijft het voorwoord.

Heilige Huisjes. Onorthodoxe oplossingen voor de wooncrisis – Stichting CASA
CASA in Arnhem wil onder de titel Heilige Huisjes. Onorthodoxe oplossingen voor
de wooncrisis een publiek programma met tien meet-ups ontwikkelen. Centraal staat de vraag: hoe kunnen we de huidige woonopgave vormgeven? Enerzijds zal de actuele woningnood volgens de aanvrager voor een grotere tweedeling in de samenleving zorgen, een probleem dat in Arnhem al actueel is en urgenter zal worden. Anderzijds verwacht ze als gevolg van klimaatverandering een groeiende bevolking in Oost-Nederland. Rond de serie van fysieke bijeenkomsten organiseert CASA een radioprogramma voor een breed publiek en doet ze tussentijds verslag via online artikelen. Ter afsluiting van iedere bijeenkomst zal een schrijver, dichter of performer een column voordragen. In elke editie zal een heilig huisje onderwerp van gesprek zijn, zoals bouwen in het groen en hoogbouw in de stad. De betrokken sprekers zijn onder meer rijksbouwmeester Francesco Veenstra en architect Nathalie de Vries van MVRDV. In de laatste bijeenkomst van de reeks overhandigt CASA haar Tien Geboden voor de wooncrisis aan burgemeester Ahmed Marcouch.

Klik hier voor alle geselecteerde projecten in Architectuur ronde 4 – 2021.

cijfers
Van de 27 in behandeling genomen subsidieverzoeken zijn er 17 gehonoreerd. Het honoreringspercentage komt daarmee op 63 procent. De sluitingsdatum van de eerste ronde van 2022 is 26 januari.

alleoproepen.jpg

Vooruitkijken naar 2022

13 januari 2022

Op de dag dat het Stimuleringsfonds samen met Het Nieuwe Instituut een Nieuwjaarsborrel had willen organiseren, kijken we als alternatief samen met directeur-bestuurder Syb Groeneveld vooruit naar 2022. Ook dit jaar zal de covid-19-pandemie diepe sporen trekken in de samenleving én in de creatieve en culturele sector. Wat gaat het Stimuleringsfonds doen?
Welke ambities heeft het Stimuleringsfonds voor 2022?
Vorig jaar benoemden we drie prioriteiten voor de post-covid-periode. Helaas is er van dat 'post' nog weinig sprake en continueren we de thema's voor 2021 in 2022: 1. professionalisering & opdrachtgeverschap, 2. talentontwikkeling en 3. internationalisering.

'Professionalisering & opdrachtgeverschap' bevorderen we door jonge ontwerpers te verbinden aan gevestigde bureaus voor een gelijkwaardige, tijdelijke samenwerking binnen de oproepen voor Bouwen aan talent. Met dit programma stimuleren we de verdieping van de praktijk van de startende ontwerper en geven we een impuls aan uitwisseling van ideeën en kennis tussen startende ontwerpers en gevestigde bureaus.
batwebsitev02nieuwtempo.gif

Ook het aantal beurzen binnen talentontwikkeling hebben we in 2022 nogmaals kunnen ophogen met extra steun van het kabinet. In deze periode dat het lastiger is voor de jonge talenten om zich te 'laten zien', is dat extreem belangrijk. Met het continueren van open oproepen als Professionalisering ontwerppraktijk en Research, Act & Reflect zal talentontwikkeling binnen en buiten het kunstvakonderwijs voor het fonds een belangrijk speerpunt blijven. Net als het betrekken van makers die andere perspectieven vertegenwoordigen op onze samenleving, en die een belangrijke andere stem zijn in het veld.

Tot slot is de nieuwe Regeling Internationalisering ontwerpsector gepubliceerd die de komende periode zal bijdragen aan het ontwikkelen, profileren en versterken van de internationale positie van onze sector. We hopen en verwachten dat deze lente er internationaal weer veel meer mogelijk is!

Los van deze drie prioriteiten gebeurt er natuurlijk nog veel meer in 2022. De basisregelingen voor Vormgeving, Architectuur en Digitale cultuur draaien onverminderd door en ik benoem graag onze regeling voor festivals en uitzonderlijke presentaties. We stellen daarvoor in 2022 in totaal een miljoen euro beschikbaar voor de vijf verschillende landsdelen plus het Caribisch deel van het Koninkrijk (met een budgettair schot). Ik ben heel benieuwd naar de uitkomsten daarvan.

'Ik denk dat de inzet van (ruimtelijk) ontwerpend onderzoek bij de aanpak van de belangrijkste transitieopgaven elementair is.' – directeur-bestuurder Syb Groeneveld


Hoe zie jij de verbindende rol van de creatieve industrie bij grote maatschappelijke opgaven?
Al jaren zetten we binnen het Actieprogramma Ruimtelijk Ontwerp de kracht van ontwerp in bij onderwerpen als de toekomst van de zorg- en onderwijsomgeving. Dit kan zorgen voor nieuwe perspectieven en voor nieuwe vormen van verbeelding die nodig zijn om de uitdagingen van nu te lijf te gaan. Ik denk daarom dat de inzet van (ruimtelijk) ontwerpend onderzoek bij de aanpak van de belangrijkste transitieopgaven, die ook het nieuwe kabinet benoemt in het regeerakkoord, elementair is. Ik was dan ook blij getroffen dat in het regeerakkoord expliciet wordt benoemd dat “de creatieve industrie wordt betrokken bij grote maatschappelijke opgaven”. Tegelijkertijd constateren we dat de mogelijkheden van (ruimtelijk) ontwerpend onderzoek, of toegang tot ontwerpkracht bij decentrale overheden in het hele land, vaak niet goed genoeg bekend is. Daarvoor hebben wij in 2021 de Vouchers Ruimtelijk Ontwerp (ook weer met extra steun) beschikbaar gesteld, zodat decentrale overheden en semipublieke organisaties die ontwerpkracht met ondersteuning vanuit het fonds kunnen inschakelen. Inmiddels zijn voor bijna € 4 miljoen 130 samenwerkingsprojecten ondersteund die opgaven oppakken als ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie, sterke en gezonde steden en regio's, duurzame economie en de toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied.

Toch nog even over de wendbaarheid en weerbaarheid van de sector… Is er al nieuws over de innovatielabs?
Jazeker! Het Programma Innovatielabs moet een impuls geven aan veerkracht in de culturele en creatieve sector. Met een open call hebben we eind vorig jaar makers en instellingen uitgenodigd om toepasbare kennis en werkvormen te ontwikkelen die ten goede komen aan de wendbaarheid en weerbaarheid van de gehele sector. We zijn redelijk overdonderd door de hoeveelheid aanvragen (ruim 180) waarover de komende twee weken een interdisciplinaire commissie zich buigt. Samen met CLICKNL en de andere rijkscultuurfondsen zullen we in 2022 zorgen dat de uiteindelijk ondersteunde projecten goed zichtbaar worden en dat ook anderen ervan kunnen leren en profiteren. Het fonds werd trouwens ook op een andere wijze overspoeld…. Op nieuwjaarsdag kwam er een stortvloed van water via een bovenliggende verdieping ons kantoor instromen. De hele etage stond onder water en we zijn daardoor een kleine verdampingscampagne ingegaan om de ruimte weer vochtvrij te krijgen. Nu zaten we al in een lockdown maar de komende maand is het fonds dus echt niet toegankelijk helaas! Het blijft fantastisch dat zo'n tegenslag alle collega's en adviseurs niet belet om ons belangrijke werk (op afstand) te blijven doen. Ook dat is een wendbaarheid en weerbaarheid die superbelangrijk is!

lekkagekantoorweb.png
Kantoor Stimuleringsfonds Creatieve Industrie op 1 januari 2022

We gaan dus een goed jaar tegemoet?
Vanaf vandaag absoluut. Op woensdag 31 augustus 2022 bestaat het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie 10 jaar en dat gaan we vieren. Samen met alle makers en instellingen die we de afgelopen twee jaar zoveel te weinig live hebben gezien. Hoe? Dat weten we nog niet precies, maar digitaal zal het in ieder geval niet zijn!

En dan nog een allerlaatste nieuwtje:
Volgende week dinsdag 18 januari gaat onze nieuwe website online. Daar is door ons team communicatie samen met het bureau Digital Natives en Studio van Onna keihard aan gewerkt. De website wordt laagdrempeliger, toegankelijker, met een duidelijker overzicht van subsidiemogelijkheden en met meer inzicht in projectresultaten. We behouden bewust onze bekende visuele identiteit en beeldmerk, maar zijn vooral benieuwd hoe de gebruiker het dadelijk gaat ervaren….

Mede namens alle collega's van het Stimuleringsfonds: op naar een gezond en krachtig 2022!

detoekomstvanonsgeldcarlijnkingma.jpg

Fresh Perspectives – 2 projecten geselecteerd

12 januari 2022

In de zesde Open Oproep Fresh Perspectives zijn twee voorstellen geselecteerd voor een ontwikkelbijdrage. De oproep is gericht op de ondersteuning van bijzondere vormen van samenwerking tussen een ontwerper, maker of studio en een partij met een sterke maatschappelijke of kennispositie. Programmaleider Marieke Ladru reflecteert op de open oproep.
In deze ronde van de Open Oproep Fresh Perspectives zijn twee voorstellen voor een samenwerkingsproject door de adviescommissie positie beoordeeld:

De toekomst van ons geld – Carlijn Kingma, Tomas Bollen en Martijn van der Linden
De digitalisering van onze economie en de opkomst van cyptomunten hebben een debat ontketend over de toekomst van ons geld. Dit biedt een unieke kans om de werking van het geldstelsel ook fundamenteel ter discussie te stellen. Met de ontwikkeling van een metaforische taal, cartografieën en een boek wil ontwerper Carlijn Kingma samen met Thomas Bollen en Martijn van der Linden (Follow The Money) de politieke discussie over ons geldstelsel voor een breder publiek toegankelijk maken.

Embodied Connection: interactieve media en verbondenheid – Studio Jelger Kroese, Hanneke Scholten en Thomas van Rompay
Jelger Kroese gaat in samenwerking met Hanneke Scholten en Thomas van Rompay, beiden verbonden aan de Universiteit Twente, een interactieve media-ervaring ontwikkelen, die het gebrek aan gevoel van verbinding onder studenten onderzoekt. Veel mentale en emotionele problemen waarmee adolescenten en jongvolwassenen kampen zijn terug te voeren op het ontbreken van dit gevoel van verbinding. Het project 'Embodied Connection: interactieve media en verbondenheid' gaat in co-creatie met de doelgroep de drempels identificeren die worden ervaren in het leggen van verbinding. Op basis van principes van mindfulness, emotie-onderzoek en art-therapy, zal vervolgens een VR-prototype worden ontwikkeld dat bij gebruikers het gevoel van verbondenheid kan verbeteren. Het project wordt gepresenteerd via wetenschappelijke publicaties en een installatie tijdens de Dutch Design Week.
embodiedconnection.jpg
Embodied Connection: interactieve media en verbondenheid – Studio Jelger Kroese, Hanneke Scholten en Thomas van Rompay

beoordeling
De selectiecommissie, bestaande uit Pieter van Boheemen (digitale cultuur), Nathanja van Dijk (vormgeving) en Daphne Bakker (architectuur), beoordeelde deze ronde zeven voorstellen. Ze deden dat aan de hand van vijf selectiecriteria:

De maatschappelijke relevantie van de opgave
Doeltreffendheid van het project en consistentie in opzet, methodiek en expertise
Kwaliteit en vorm van de samenwerking
Artistiek/inhoudelijke kwaliteit
De mate waarin het project een toevoeging is op de bestaande (ontwerp)praktijk

Met twee positief beoordeelde aanvragen komt het honoreringspercentage op 29 procent.

fasering
De oproep kent drie fasen. De geselecteerde voorstellen krijgen nu voor de eerste fase een ontwikkelbijdrage van € 10.000. Deze fase staat in het teken van formalisering van de samenwerking(en), financiering, planning en onderzoekkader en moet resulteren in een plan voor de tweede fase, de fase van uitvoer. Aanbevelingen van de commissie moeten in dit plan zijn verwerkt. Voor de tweede fase is per project € 30.000 beschikbaar. Deze fase kan nog worden gevolgd door een fase van verspreiding, waarvoor per project € 5.000 beschikbaar is. Het doel van deze fase is de impact van het project buiten de creatieve industrie te versterken. Een toekenning voor fase 1 is geen garantie voor een toekenning voor fase 2 en 3.

vooruitblik
Voor het komende jaar is besloten om de Open Oproep Fresh Perspectives te pauzeren. De doelstelling van de open oproep lijkt goed te zijn geland in het veld en met het lage aantal aanvragen is besloten om de middelen in te zetten voor, op dit moment, andere behoeften uit het veld.

regionalebijeenkomstenaro.jpg

Regionale bijeenkomsten Anders werken aan wonen

12 januari 2022

Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie organiseert de komende periode vier regionale bijeenkomsten in het kader van de Open Oproep Anders werken aan wonen. De open oproep richt zich op voorstellen voor ontwerpend onderzoek die op een duurzame en inclusieve manier bijdragen aan de woonopgave van Nederland. Tijdens de bijeenkomsten, die afhankelijk van wat mogelijk is online of op locatie zullen plaatsvinden, gaan we in gesprek over de kansen en uitdagingen rondom woonopgave in Nederland.
De Nederlandse woningmarkt zit op slot. Het woningaanbod is te eenzijdig, de huizenprijzen rijzen de pan uit en de doorstroming is gestokt. Het vinden van een geschikte én betaalbare koop- of huurwoning is voor steeds meer groepen in de samenleving onmogelijk geworden. De oplossing wordt nu vooral gezocht in het zo snel en veel mogelijk bijbouwen. Dat is, zo wordt steeds duidelijker, niet de enige en meest wenselijke manier om de woonopgave aan te pakken. Zeker als je beseft dat diversiteit binnen het woningaanbod in het licht van de veranderende woonbehoeften, hoog op de agenda moet staan. Maar ook omdat het benaderen van de woonopgave in samenhang moet worden gezien met het aanpakken van de klimaatopgave en de opgave om de sociale inclusie in steden en dorpen te bevorderen.

Hoe kunnen de uitdagingen op het gebied van wonen duurzaam, inclusief én vanuit de huidige en toekomstige woonbehoeften worden aangepakt?

Wilt u:
• meer informatie over de Open Oproep Anders werken aan wonen;
• ontdekken wat ontwerpkracht voor uw vraagstuk kan betekenen;
• kennismaken met potentiële samenwerkingspartners en ontwerpers voor deelname aan de open oproep?

Eindhoven
in samenwerking met: Architectuurcentrum Eindhoven
datum: donderdag 20 januari
tijd: 15.30 – 18.00 uur
locatie: online
Meer informatie en aanmelden >

Rotterdam
in samenwerking met: Architectuur Instituut Rotterdam (AIR)
datum: donderdag 3 februari (was voorheen 27 januari)
tijd: 15.00 – 17.00 uur
Meer informatie en aanmelden >

Groningen
in samenwerking met: Platform voor Groningen, Architectuur en Stedenbouw (GRAS)
datum: donderdag 17 februari
Meer informatie volgt snel.

Utrecht
in samenwerking met: Architectuurcentrum Aorta
datum: donderdag 24 februari
tijd: 15.00 – 17.30 uur
Meer informatie en aanmelden >
loader

het fonds

subsidies

actueel

anderswerkenaanwonenwebsite2.gif
Nederland staat voor een complexe woonopgave. Hoe kan deze uitdaging duurzaam, inclusief én vanuit de huidige en toekomstige woonbehoeften worden aangepakt? Het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie ... meer >
scoutnight2021web.gif
Ben je een maker of ontwerper met een opkomende praktijk op het gebied van vormgeving, architectuur en/of digitale cultuur en zou je graag een talentontwikkelingsbeurs aanvragen, maar heb je geen kuns... meer >
secretariaatvanuithuisweb.jpg
Onder de huidige omstandigheden probeert het Stimuleringsfonds een stabiele factor te zijn voor het veld, de basisregelingen zo goed als mogelijk door te laten lopen en bereikbaar te zijn. Myrthe Kram... meer >
loader
loader
loader